Klima gazı gerçekten bitti mi? Kaçak belirtileri ve doğru yöntem

“Klimanın gazı bitmiş” cümlesi teknik olarak eksik bir ifadedir. Klima, gazı yakıt gibi tüketmez; soğutucu akışkan kapalı bir devrede sürekli dolaşır. Miktar azalıyorsa mutlaka bir kaçak vardır. Bu yüzden doğru soru “gaz mı bitti” değil, “nereden kaçıyor” olmalıdır.

Gaz azaldığında görülen belirtiler

• Cihaz çalışıyor ama üflenen hava yeterince soğuk değil.
• İç ünitenin bakır boru bağlantılarında buzlanma.
• Dış ünitede ince borunun buz tutması.
• Kompresörün eskisinden uzun süre çalışması, odanın geç soğuması.
• Bazı modellerde düşük basınç hatası veya kendiliğinden kapanma.

Kaçak nerede olur?

Sahada en sık karşılaştığımız noktalar şunlardır: montaj sırasında yanlış torkla sıkılmış rakor bağlantıları, titreşimden zamanla çatlayan lehim noktaları, dış ünite kondenserinde korozyon ve nadiren iç ünite evaporatöründe delinme. Deniz kıyısına yakın bölgelerde tuzlu hava nedeniyle korozyon kaynaklı kaçaklar daha sık görülür.

Doğru işlem sırası

1. Mevcut gaz geri kazanım cihazıyla tüpe alınır.
2. Devre azotla basınçlandırılır, basınç düşüşü izlenir.
3. Kaçak noktası köpük ya da elektronik dedektörle bulunur.
4. Bağlantı yenilenir veya boru lehimlenir.
5. Test tekrarlanır, basınç sabitse sistem vakumlanır.
6. Etiketteki gaz tipi ve gramajına göre terazi üzerinden dolum yapılır.
7. Çalışma basıncı ve üfleme sıcaklığı ölçülüp servis formuna yazılır.

“Sadece gaz basalım” teklifine neden temkinli yaklaşmalı?

Kaçak onarılmadan yapılan dolum ortalama iki-dört ay dayanır. Müşteri bir sezon içinde iki kez ödeme yapar, sistem ise sürekli düşük gazla çalıştığı için kompresör yorulur. Kaçak onarımı genellikle ikinci bir dolumun maliyetinden daha düşüktür.

Dolum sonrası nelere dikkat etmeli?

İşlem sonunda size verilen serviste ölçülen basınç değerleri ve doldurulan gram miktarı yazılı olmalıdır. Bir sonraki sezon aynı şikâyet olursa bu rakamlar, kaçağın büyüklüğünü karşılaştırmak için elinizdeki tek somut veridir.

Soğutmama her zaman gaz kaynaklı değildir

Gaz eksikliğiyle karıştırılan birkaç durum var. Tıkalı filtre ve kirli evaporatör, hava akışını kestiği için aynı şikâyeti yaratır. Dış ünitenin fanı dönmüyorsa ya da kondenser kanatçıkları toz ve tüyle kaplanmışsa sistem ısıyı dışarı atamaz. Kapasitesi odaya göre küçük seçilmiş bir cihaz da “yeterince soğutmuyor” diye tarif edilir. Bu yüzden ölçüm yapmadan doğrudan gaz dolumuna geçmek doğru bir yöntem değildir.

Yeni montajda gaz gerekir mi?

Yeni cihazlar, üç metreye kadar boru mesafesi için yeterli gazla fabrikada doldurulmuş olarak gelir. Boru mesafesi bu sınırı aşıyorsa üreticinin belirttiği oranda ek şarj yapılır ve bu miktar servis formuna yazılır. Montajda vakum çekilmediğinde hatta kalan nem, zamanla kapiler tıkanıklığına ve kompresör arızasına yol açar.

Kaçak onarımı mı, cihaz değişimi mi?

Kaçak evaporatör ya da kondenser gövdesindeyse ve cihaz on yaşını geçmişse, onarım maliyeti yeni cihaz fiyatına yaklaşabilir. Böyle durumlarda rakamları yan yana koyup size gösteriyoruz; “yaptıralım” demek kolay olsa da uzun vadede işimize yaramıyor.